24 augustus 2016

Laden zonder pas in Venlo

Tja, daar sta je dan. Je rijdt in je volledig elektrische Renault Zoe naar Venlo en je laadpas weigert dienst bij twee laadpalen van verschillende aanbieders. Lichte paniek, want je hebt niet genoeg acculading meer over om terug naar huis te rijden. Een belletje naar de provider leert je dat je kennelijk de nieuwe pas niet ontvangen hebt en dat de oude niet meer actief is, noch actief te maken is.

Eerst maar eens een oproepje op Twitter: misschien kan ik iemands pas lenen of bij iemand thuis even bijladen. Je altijd fijne netwerk zorgt voor het nodige bereik met enkele retweets. Helaas, er komt geen oplossing. Een dealer van elektrische auto's in de stad bellen dan. Een keer vang je bot, een andere garage verwijst je naar een collega-garagist in Helmond. Dat kan ik halen, is wat om en gedoe, maar goed.

Toch nog maar even googlen, denk je later. En zo kom je op een nieuwsbericht over de gemeente Venlo die geïnvesteerd heeft in een aantal volledig elektrische Volkswagens E-Up's. Dan hebben ze vast ook een laadpaal, denk je. Je belt de gemeente en een vriendelijke dame zoekt voor je naar oplossingen... en heeft er een.

In de nieuwe parkeergarage Maaswaard staan opladers die werken met een pas, maar ook met de barcode van je parkeerkaartje. De kosten voor het laden worden simpelweg opgeteld bij de parkeerkosten. Het is even puzzelen hoe het werkt, maar uiteindelijk lukt het. Enigszins omslachtig: de palen staan op verdieping -3, de betaalautomaat op de begane grond. Dat betekent bij het ophalen van de auto: naar beneden, laadstekker aan de autokant losmaken zodat de laadsessie wordt gestopt, naar boven, betalen, naar beneden, met de barcode de vergrendeling losmaken van de laadstekker aan de laadpaalkant... en dan weer naar boven rijden om de garage te verlaten.

Met een volle accu, ziet de nabije toekomst er weer een stuk rooskleuriger uit. Met veel dank aan de medewerkers van de gemeente Venlo voor het meedenken.

Zijn er al meer plekken waar je op deze manier kunt laden? Ik hoor het graag!

23 augustus 2016

15 ideeën om leerlingen aan het werk te zetten

Meer eigenaarschap bij de leerling. Werkdruk verminderen voor de leerkracht. Beter gebruik maken van de kennis van leerlingen. Samen de school maken en zo werken aan een positief pedagogisch klimaat. Er zijn genoeg redenen te bedenken om leerlingen meer actief te maken, ze aan het werk te zetten. Vanuit het idee dat een leerling geen consument is, en de school geen leverancier, maar dat leerkrachten én leerlingen actief lid zijn van een lerende gemeenschap. Vijftien ideeën om leerlingen aan het werk te zetten, met voorbeelden en verwijzingen.
  1. Zet leerlingen in bij de communicatie vanuit school. Zo maken leerlingen van basisschool De Doelakkers in Hilvarenbeek (onder begeleiding) een schooljournaal in video.
  2. Meer doen met 'flipping the classroom', maar geen tijd, zin of talent om goede instructiefilmpjes te maken? Laat leerlingen de geleerde stof verwerken tot een filmpje. Het beste filmpje kun je later inzetten voor (herhaalde) instructie.
  3. Laat leerlingen elkaars werk nakijken en beoordelen: van eenvoudig controleren of antwoorden bij een toets goed of fout zijn tot en met elkaar feedback geven ('peer feedback').
  4. Geef leerlingen een rol bij (de voorbereiding van) de open dag van de school. Wat vinden zij fijn aan de school? 
  5. Laat leerlingen dingen regelen voor de school, bijvoorbeeld via een actieve leerlingenraad. Er zijn leuke voorbeelden, bijvoorbeeld waarbij zo'n raad een budget krijgt om een speeltoestel voor het schoolplein te regelen. Laat ze zelf kiezen en begroten, hun keuzes verantwoorden. Leerzaam! Mijn dochter mocht ooit op de basisschool samen met een medeleerling een inleverpunt voor lege batterijen regelen op school. Ze moesten zelf uitzoeken hoe, een plan van aanpak schrijven, afspraken maken met de directeur en zelf de publiciteit regelen (een stukje in de schoolkrant én het huis-aan-huisblad). De leerkracht volgde het proces, gaf hier en daar tips, maar liet ze het vooral zelf uitzoeken. Nog een voorbeeld: Jip (10) onderzocht de inrichting van een actieve zone op het schoolplein van De Botter in Ridderkerk. Lees het artikel op Blendle (betaald lezen). 
  6. Stel een ict-helpdesk samen van leerlingen met talent voor en kennis van alles wat met computers te maken heeft. Loopt een leerkracht vast met de PC, het digibord of een device in de klas, dan wordt eerst geprobeerd of een helpdesk-leerling het probleem kan oplossen. Voor meer ideeën over het gebruiken van de ict-leer-kracht van leerlingen, lees de brochure uit 2012 van Kennisnet.
  7. Oudere leerlingen helpen jongere leerlingen, leerlingen met extra talent voor een onderwerp helpen leerlingen die moeite hebben met datzelfde onderwerp. Tutorleren (of 'Peer teaching') heeft veel voordelen: het ontlast de leerkracht, het kan bijdragen aan het pedagogisch klimaat en leerlingen hebben soms op cognitief niveau gemakkelijker aansluiting bij elkaar. Lees o.a. dit artikel van Paul Kirschner, die ook enkele kanttekeningen plaatst.
  8. Laat leerlingen toetsen maken over de lesstof, bijvoorbeeld met digitale werkvormen als Kahoot of Plickers. Of, zoals Arie van Deursen in het hoger onderwijs doet, laat studenten toetsvragen bedenken. Hij verwerkt ze zelf tot een gedegen toets, maar er is dan al enig voorwerk gedaan.
  9. Laat een groepje leerlingen de sociale media accounts van de school bijhouden, uiteraard op basis van goede afspraken en monitoring. Naast het plaatsen van updates, kun je ook denken aan het beantwoorden van (eenvoudige) vragen die binnenkomen via sociale media. 
  10. Ik kom nog wel eens op scholen - meer in het VO dan in het PO overigens - waar het een troep is (lege verpakkingen op de grond, vieze ramen, toiletten met sporen van gebruik). De school en de ruimtes in de school schoonmaken moet professioneel gebeuren, maar het is ook belangrijk niet alle verantwoordelijkheid voor een frisse school weg te halen bij de gebruikers. Kies een positieve aanpak, dus niet alleen corvee als straf voor slecht gedrag.
  11. Geef leerlingen een rol bij een studiedag voor medewerkers. Ik ben de afgelopen jaren mooie voorbeelden tegengekomen, zoals een volledig door leerlingen ingevuld workshopprogramma tijdens een studiedag over sociale media. Maar denk ook aan: verslaglegging, technische ondersteuning, een leerlingpanel, samengesteld rond een bepaald vraagstuk.
  12. Schoolreis of excursie op het programma: laat leerlingen de voorbereidingen doen, eventueel ook de bestemming kiezen op basis van een helder kader (budget, praktische eisen).
  13. Zoeken naar en vastleggen van bruikbare bronnen op het internet kan soms veel werk zijn. Denk aan het beoordelen van al die filmpjes uit het zoekresultaat op YouTube of het vinden van rechtenvrije beelden voor een digibordpresentatie over zoogdieren. Laat leerlingen zoeken. Ze zijn met meer, dus vinden meer. En het is meteen een mooie aanleiding om aandacht te besteden aan zoekstrategieën, bronvermelding en bronnen beoordelen... ofwel: mediawijsheid. 
  14. Betrek ouders via de leerlingen. Wat zou jouw vader of jouw moeder kunnen betekenen voor de school. 
  15. Vorig jaar bedacht ik het begrip 'leerlinginspectie'. Het idee: geef een panel van een leerlingen een specifieke kijkopdracht en stuur ze de school in, waarna ze een rapportage maken van hun bevindingen. Thema's kunnen zijn: veiligheid, sfeer, gezondheid enzovoort. Mijn idee is dat leerlingen andere dingen zien dan volwassenen / professionals, dingen die wel eens erg belangrijk zouden kunnen zijn. Interesse om dit idee voor je school uit te werken? Neem even contact op!
Ervaringen, aanvullende ideeën? Laat een reactie achter!

20 augustus 2016

Gelezen: 'Voedingsmythes' van Martijn Katan

Kies een willekeurig voedingsmiddel, bijvoorbeeld 'wijn'. Ga naar Google en combineer de zoekopdracht 'wijn' met het trefwoord 'gezond'. Bekijk de resultaten. Doe nu hetzelfde door de zoekopdracht 'wijn' te combineren met het trefwoord 'ongezond'. De resultaten zullen die van de eerste zoekactie tegenspreken. Wat de waarheid is, mag je zelf bepalen.

Als het gaat om ons voedsel, heb je behoorlijk wat mediageletterdheid en kritisch denkvermogen nodig om erachter te komen wat gezond is en wat niet. De nuchtere, wetenschappelijk onderbouwde feiten vind je onder andere in 'Voedingsmythes. Over valse hoop en nodeloze vrees' van Martijn Katan.

In het boek rekent Katan af met 70 mythes, onder andere over de vermeende relatie tussen sommige voedingsstoffen en kanker, over de voedingsindustrie, de rol van suiker en gezondheidsclaims van 'superfoods'. Katan doet dat nuchter, met onderbouwing (o.a. in ruim 60 pagina's wetenschappelijke bronnen), maar ook met humor. Zo verwijst hij naar een website over de gevaren van Dihydrogen Monoxide, die bij nadere bestudering gaat over water en bedoeld is juist om dit type websites op de hak te nemen.

De belangrijkste boodschap van het boek is de opdracht aan de lezer zich niet te laten verleiden tot wat je het liefst zou horen: dat rode wijn gezond is of dat je kunt afvallen door bleekselderij te eten, omdat het een negatieve energiebalans zou hebben. Niet roken, zeer matig met alcohol, zeer zuinig met verzadigde vetten... de waarheid is niet erg gezellig. Ook, zo stelt Katan, moeten we ons niet zomaar bang laten maken door alles wat we in de media en op het internet tegenkomen aan horrorverhalen. Zo ontkracht hij de link die nogal eens gelegd wordt tussen aspartaam en kanker. En Katan doceert dat oer, oorspronkelijk, biologisch, natuurlijk enzovoort, niet per se gezonder is dan industrieel gefabriceerd. Dat voelt tegennatuurlijk en levert misschien niet direct een fraai verhaal, maar het sluit wel aan bij de stand van de wetenschap op dit moment.

Deze week kwam ik nog terecht op de website Healthwatch. Je leest er dat roomboter gezonder is dan margarine, dat kokosolie één van de gezondste oliën ter wereld is en dat je door het vermijden van E621 (glutamaat) van autisme kunt genezen. Ik vaar voorlopig toch maar op wetenschapper Katan.

Meer mythes:

16 augustus 2016

Brabants?


Tegen de vakantiespreiding in, zitten we in de week van 18 juli al op de camping in Frankrijk. Het kan dit jaar; onze dochter is sinds de voorspoedig verlopen eindexamens al enkele weken vrij. Al snel maakt ze vrienden op de camping. Ze blijkt - door diezelfde vakantiespreiding - de enige Brabantse tussen vooral Randstedelingen, maar ze wordt van harte opgenomen in de groep. De enkele plagerijtjes zijn alleen maar vriendschappelijk en meestal grappig.

Op enkele avonden wandelt de vriendengroep 's avonds naar het stadje in de buurt om er de gezelligheid van een Ierse pub op te zoeken. Als er op een van die avonden onweer dreigt, bied ik aan dochter en een aantal meiden uit de groep even met de auto weg te brengen. Het is al donker als ze instappen. Ik hoor wat gestommel en gedraai op de achterbank. Dan hoor ik in een Hollands accent een olijk, maar ook oprecht verbaasd: 'Hé, die veiligheidsriem zit anders dan bij onze auto. Is dat Brabants of zo?'

12 augustus 2016

Verval en vergankelijkheid in beeld

In Nederland kom je het maar weinig tegen: afgedankte gebouwen, locaties, voorwerpen die langzaam maar zeker worden opgeslokt en afgebroken door de natuur. Wij ruimen graag zelf grondig op en houden de boel zo overzichtelijk. Maakbaar Nederland houdt niet van verval.

Op veel plekken is dat anders. Zo liep ik een tijdje terug bijvoorbeeld in Sevilla over het terrein van de Expo '92, nog maar 24 jaar geleden een visitekaartje van de menselijke drang tot creëren, maar nu verlaten en een demonstratie van vergankelijkheid.

Sevilla Expo '92 site - P1040766

In Frankrijk hoef je niet lang te dwalen om een door planten overwoekerde Renault of Citroën te vinden of een ruïne met een boom, waar eens de eettafel stond. Achtergelaten objecten, door naar het volgende, want leven is naar voren bewegen en je niet bezighouden met de sporen die je achterlaat.

Op YouTube vond ik een fascinerend filmpje over dit thema. Het probeert een visueel antwoord te geven op de vraag wat er gebeurt met de wereld als de mensheid in een keer van de aardbodem verdwijnt...

10 augustus 2016

Zomervakantie: Die (Drôme)


Het zoete kabbelen van de rivier de Drôme, de warmte, de prachtige natuur, het 'laissez faire' van de Fransen... alle voorwaarden waren deze zomer aanwezig voor een ontspannen vakantie bij het stadje Die. Voor de gelegenheid hadden we onze tent weer eens van de zolder gehaald en een aanhangwagentje gevuld met voorzieningen die voor een 'glamping'-achtige ervaring moesten zorgen. Stoelen, een tafel, allerlei opbergoplossingen en een keukentje, resultaat van mijn jaarlijkse zomer-knutsel-project, waarbij ik een oude diaprojectortafel heb gebruikt als onderstel (vorig jaar maakte ik een slingerbarbecue).

Met ons gezin verbleven op Camping La Pinède, een prima gezinscamping met een leuke mix van alle leeftijden. De Vlaamse beheerders zorgen er voor een goede balans tussen vermaak en rust. Waar nodig regisseert campingbaas Dirk vanaf het zadel van zijn reutelende Harley Davidson.

Ontspannen bestond dit jaar onder andere uit veel lezen, vooral fictie. Zo las ik 'Wanneer wordt het eindelijk weer zoals het nooit geweest is?' van Joachim Meyerhoff. De titel is al prachtig, het boek vertelt het verhaal van een jongen die opgroeit op het terrein van een kliniek voor psychiatrische patiënten waarvan zijn vader directeur is.

Het bergachtige gebied rond Die nodigt uit tot lekker sportief bezig zijn. Op de blog van Sabine Dekker vonden we onder andere een prachtige klim naar drie bij elkaar gelegen bergtoppen: Les Trois Becs. Vanaf de hoogste top, de Veyou (1589 meter) zagen we de besneeuwde bergtoppen van de Alpen richting het noorden en de Mont Ventoux richting het zuiden. Dat lukte overigens pas bij de tweede poging; een aantal dagen eerder kwamen we in een wolk terecht en zagen we veel minder. Op diezelfde blog vonden we ook een mooie kloofwandeling. Met afwisselend wandelen en hardlopen bouwde ik in twee weken voldoende conditie op om een sportief doel te behalen: rennend de Col de Rousset op (zo'n 700 meter klimmen over 14,6 kilometer).

Van al dat sporten krijg je honger en dorst (en spierpijn, maar dat terzijde). De streek biedt onder andere veel variaties op ravioli en een frisse sprankelende witte wijn, de Clairette de Die. Die zelf is een stadje met een fijne sfeer. Buiten eten op pleintjes, in een muzikaal decor verzorgd door straatmuzikanten, smalle steegjes, lavendelkleurige luiken en veel kleurrijke bewoners: kunstenaars, hippies.

De foto is gemaakt vanaf een uitkijkpunt boven Die, met een wit kruis als baken.



28 juni 2016

Move and learn: 'Happy children learn more'

bewegendleren
Photos made by Monique Teulings.

Children who can be more physically active feel better and perform better. At Herskind Skole (Galten, Denmark) this is more than just an idea. Language and math lessons are reconstructed into physical activities. 'Move and learn' is the message.

This week, teachers and staff of Herskind Skole visited the Netherlands. On Tuesday they were offered a programme, composed by Yvonne Scherphof, ambassador of early english in the Den Bosch region. Early English and physically active learning were the programme's two main topics. Yvonne, kindly remembering my interest in these topics, invited me to join. 

Pupils from primary school Noorderlicht in Den Bosch - my first stop - run a mile a day, mostly in the morning. Running, breathing in fresh air and having fun gives them new energy for the rest of the school day. 

At Noorderlicht I did a short presentation on what Dutch schools, scientists and companies do, find and make to make pupils more physically active. I quoted professor Erik Scherder's famous soundbite 'Sitting is the new smoking', mentioned some projects by Dutch pioneering schools and showed some products of the successful serious (motion) gaming industry in the Netherlands. And I talked about my special interest in the concept of embodied cognition. 

The Danish guests mentioned that in Denmark government asks from schools to have a minimum of 45 minutes of exercise per day for pupils. Interesting idea for the Netherlands!

After this we departed for my birth place Oss. After a delicious lunch at the Nicolaasschool, the Danish guests did short workshops in the classrooms, singing songs and playing language and counting games, after which teacher Rikke Thisgaard gave an inspiring presentation on the 'Move and learn' programme. What I liked very much, was the broadness with which Herskind Skole looks at physical activity. The programme is about different motor skills (vestibular, somatic, kinestetic), is about activities in classroom and outside on the school yard, about linking movement to different school subjects and about individual power breaks on one hand, and massage and other social activities on the other. The Danes also make a difference when it comes to age. For the young the focus is on motor skills, for the older on strength and impact.

Thisgaard showed some photos of truly creative activities and concepts. Put colored mathematical shapes, such as triangles and rectangles on the wall and let pupils find them in the corresponding chalk - 'We use lots of chalk' - drawn shapes on the floor. Jumpspell words in letters, painted on tiles in computer keyboard layout. Run up a hill to find a written text, read it, run downhill and write down the words. 'It took time to collect all these ideas, it took time for the teachers and pupils to be comfortable using them. Now they come up with ideas themselves.'

Our conclusion at the end of the visit: all children benefit from being physically more active. They are more motivated by fun activities and feel better. Our bodies are made for moving, our minds benefit from moving. Now... get out of that chair!

18 juni 2016

De wereld is helemaal VUCA geworden!

Hoogleraar Klinische Neuropsychologie aan de universiteit van Tilburg, Margriet Sitskoorn, verzorgde de afsluitende keynote tijdens de jaarlijkse onderzoeksconferentie van Kennisnet en NRO op 15 juni in de Flint in Amersfoort. In haar verhaal verwees ze naar het acroniem VUCA, dat beschrijft hoe de wereld anno nu het leven zo uitdagend maakt. Het begrip is afkomstig van het Amerikaanse leger.

De letters staan voor:
V = volatile, ofwel volatiel, continu in beweging en snel veranderend
U = uncertain, ofwel onzeker en onvoorspelbaar
C = complex, ingewikkeld, alles hangt met alles samen en beïnvloedt elkaar
A = ambiguous, ofwel dubbelzinnig, afhankelijk van interpretatie en daardoor verwarrend

Hoe overleef je in een VUCA wereld, hoe kun je succesvol zijn? In een blog van Marlies Hoving vond ik een variant op het acroniem dat daar een kader voor geeft. Met wat eigen uitwerking erbij:

V = vision, visie, vooruit- en terugkijken, helicopteren en richting bepalen, weten wat je wilt, wat je belangrijk vindt
U = understanding, proberen te begrijpen en doen wat daarvoor nodig is (bronnen raadplegen, verbanden zien)
C = clarity, helderheid scheppen, bijvoorbeeld door modellen te hanteren (en tegelijkertijd beseffen dat die niet de allesomvattende waarheid vangen)
A = agility, flexibel zijn, je snel kunnen aanpassen aan de (veranderde) omstandigheden

De lezing van Margriet Sitskoorn was gebaseerd op haar nieuwe boek 'Ik2 De beste versie van jezelf'.




14 juni 2016

Bewegend beeld als achtergrond bij 'green screen'-opname

Voor het maken van 'green screen'-opnames gebruiken we bij Innofun de gebruiksvriendelijke iOS-app 'Green Screen' van Do Ink. Een extra leuk effect is om een bewegend in plaats van een statisch beeld te gebruiken als achtergrond. 

Je kunt zo'n video-achtergrond zelf maken met de camerafunctie van de iPad, maar je kunt ook gebruik maken van bestaande video's. Haal je die van Pixabay, dan zijn deze rechtenvrij te gebruiken. 

Lastig is dat je een filmpje niet rechtstreeks vanuit Safari op je iPad in de fotomap kunt zetten. (Met een foto op het internet kan dat wel, namelijk door je vinger wat langer op het beeld te drukken en dan te kiezen voor 'Bewaar afbeelding'.)

De gemakkelijkste omweg is om te werken met een Dropbox-account. Dit zijn de stappen:
  1. Installeer de Dropbox-app op de iPad en log in met je account.
  2. Download de video van Pixabay (mp4-bestand) op je computer; plaats het bestand in je Dropbox.
  3. Open de video in de Dropbox-app op de iPad.
  4. Klik het vierkantje met de pijl naar boven aan, het icoon vind je boven de video.
  5. Kies dan voor video opslaan; de video komt in de map foto's te staan. Vandaaruit kun je hem importeren in de 'Green screen'-app.
Meer doen met het ‘green screen’, de komende weken verzorgt mijn collega Wendy Braat op twee momenten een enthousiasmerende workshop (15-6, St. Alexanderschool, Bennekom; 22-6, 't Klokhuis, Geldrop)!

15 mei 2016

Supertalenten... mis ze niet!

Op je 18e een Grand Prix-wedstrijd winnen. Voor je twintigste beginnen aan je grote droom het plastic in de oceaan op te ruimen. Of een methode ontwikkelen om beter en goedkoper alvleesklierkanker op te sporen. Max Verstappen, Boyan Slat, Jack Andraka: het zijn hedendaagse supertalenten.

Ze hebben een enorme 'drive', willen er keihard voor werken. Maar ze hadden en hebben ook mogelijkheden die eerdere generaties niet hadden. Die mogelijkheden zijn gebaseerd op drie ontwikkelingen. Jonge mensen hebben meer dan ooit toegang tot:

  1. kennis (internet)
  2. gereedschappen (simulaties, devices) 
  3. netwerken (sociale media)
Niet ieder kind wordt een Verstappen, Slat of Andraka. Maar als je een beetje oplet, zie je hoe veel kinderen dagelijks hun - ook alledaagse - talenten ontwikkelen en hun nieuwsgierigheid voeden. Ze spreken opvallend goed Engels, kunnen websites bouwen, oefenen dans of gitaar aan de hand van YouTube-filmpjes, leren zo koken en bakken, weten alles over fossielen, hondenrassen, survival, lezen stapels boeken of spelen complexe games.

Vrije toegang tot kennis, gereedschappen en netwerken, 24 uur per dag, 7 dagen per week, zorgt ervoor dat de verschillen in kennis en vaardigheden tussen kinderen groter en groter wordt. Dan komen ze op school. Waar de les Engels voor iedereen begint met hoofdstuk 1. Waar nergens wordt aangehaakt op dat talent voor koken en bakken. Waar voor je nieuwsgierigheid even geen tijd is.

We mogen al die supertalenten niet missen. En nee, het gaat er niet om op school alleen maar beter te worden waar je al goed in bent. Wel om gezien te worden in wie je al bent, met oog voor waar jouw nieuwsgierigheid zit, anders mogen zijn...

Lees ook het artikel van Maarten Keulemans in de Volkskrant over 'superslimme kinderen'.